{"id":336,"date":"2010-09-17T15:35:19","date_gmt":"2010-09-17T15:35:19","guid":{"rendered":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/?page_id=336"},"modified":"2018-01-09T09:14:19","modified_gmt":"2018-01-09T09:14:19","slug":"a-bhrog-an-uinneag-faclan-boireannta","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/clar-amais\/rudan\/a-bhrog-an-uinneag-faclan-boireannta\/","title":{"rendered":"A&#8217; bhr\u00f2g, an uinneag (faclan boireannta)"},"content":{"rendered":"<h3 class=\"page-info\">M\u00ecneachadh<\/h3>\n<p>Tha na faclan G\u00e0idhlig airson rudan agus daoine (<strong>br\u00f2g<\/strong>, <strong>uinneag<\/strong>)<strong> <\/strong>a\u2019 leantainn p\u00e0tran \u00e0raidh a r\u00e8ir co-dhi\u00f9 a tha iad <em>fireannta<\/em> no <em>boireannta<\/em>, suidheachadh an fhacail san t-seantans agus na litrichean a tha aig toiseach, meadhan no deireadh an fhacail<strong>. <\/strong>Tha am m\u00ecneachadh seo a\u2019 d\u00e8iligeadh ri faclan <em>boireannta<\/em>.<\/p>\n<p>\u2019S e na riochdan s\u00ecmplidh de fhaclan <em>boireannta<\/em> (<strong>br\u00f2g,<\/strong> <strong>sr\u00e0id<\/strong>) leis an alt (<strong>an\/am, a\u2019, an t-<\/strong>):<\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>a\u2019 bhr\u00f2g, a\u2019 bh\u00f9th, a\u2019 chaileag, a\u2019 ghruag, a\u2019 mh\u00e0thair, a\u2019 phiseag<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an abhainn, an eaglais, an ite, an obair, an uinneag<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an fhaoileag, an fh\u00e0inne, an fhe\u00f2rag<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an t-seacaid, an t-seinn, an t-slige, an t-sn\u00e0thad, an t-sreath<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an deoch, an tr\u00e0igh<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an luch, an nighean, an rionnag<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<ul type=\"circle\">\n<li><strong>an sgoil, an smaoin, an sp\u00e0in, an staidhre.<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Ma tha <strong>aig<\/strong>, <strong>air, anns, ris, don<\/strong> a\u2019 tighinn romhpa, tha faclan <em>boireannta <\/em>a\u2019 t\u00f2iseachadh le <strong>b, c, g, m, p<\/strong> ag atharrachadh aig an deireadh (ma tha sin comasach do na litrichean):<\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li>a\u2019 bhr\u00f2g: leis<strong> <\/strong>a\u2019 bhr<strong>\u00f2ig<\/strong><\/li>\n<li>a\u2019 phiseag: ris a\u2019 phis<strong>eig<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Tha faclan a\u2019 t\u00f2iseachadh le <strong>a\/\u00e0, e\/\u00e8, i\/\u00ec, o\/\u00f2, u\/\u00f9<\/strong> agus le <strong>f + a\/e\/i\/o\/u<\/strong> a\u2019 leantainn a\u2019 ph\u00e0train a leanas:<strong> <\/strong><\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li>an uinneag: aig an uinn<strong>eig<\/strong><\/li>\n<li>an eaglais: anns an eaglais<\/li>\n<li>an fhe\u00f2rag: ris an fhe\u00f2r<strong>aig <\/strong><\/li>\n<li>an fhaoileag: cho c\u00f2ir ris an fhaoil<strong>eig<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00a0Tha faclan a\u2019 t\u00f2iseachadh le <strong>s<\/strong> <strong>+<\/strong> <strong>a\/e\/i\/o\/u<\/strong> no le<strong> s + l, n, r <\/strong>a\u2019 leantainn a\u2019 ph\u00e0train:<\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li>an t-seacaid: air an t-seacaid<strong> <\/strong><\/li>\n<li>an t-sr\u00e0id: air an t-sr\u00e0id.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Chan eil faclan <em>boireannta<\/em> a\u2019 t\u00f2iseachadh le <strong>d, t, l, n, r <\/strong>no<strong> sg, sm, sp, st<\/strong> ag atharrachadh aig an toiseach ach tha an deireadh (ma tha sin comasach do na litrichean):<\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li>an duilleag: air an duill<strong>eig <\/strong><\/li>\n<li>an sgoil: anns an sgoil.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ma tha facal eile no abairt leithid <strong>ri taobh<\/strong> no <strong>a\u2019 leughadh <\/strong>a\u2019 tighinn romhpa, tha faclan <em>boireannta<\/em> leis an alt (<strong>an\/am, a\u2019, an t-<\/strong>) ag atharrachadh mar a leanas aig an toiseach agus aig an deireadh (ma tha sin comasach do na litrichean a tha ann) agus tha an t-alt fh\u00e8in ag atharrachadh gu <strong>na\/na h-<\/strong>:<\/p>\n<ul type=\"circle\">\n<li>a\u2019 mhuc: earball <strong>na muice<\/strong><\/li>\n<li>a\u2019 chuileag: sgiath <strong>na <\/strong>cuil<strong>eig(e)<\/strong><\/li>\n<li>an tunnag: ite <strong>na <\/strong>tunn<strong>aig(e)<\/strong><\/li>\n<li>an sgoil: clag <strong>na<\/strong> sgoil<strong>e <\/strong><\/li>\n<li>an t-seacaid: ri taobh <strong>na <\/strong>seacaid<strong>(e) <\/strong><\/li>\n<li>an t-sr\u00e0id: fuaim <strong>na sr\u00e0id(e)<\/strong><\/li>\n<li>an uinneag: a\u2019 fosgladh <strong>na h-<\/strong>uinn<strong>eig(e) <\/strong><\/li>\n<li>an fhe\u00f2rag: nead <strong>na <\/strong>fe\u00f2r<strong>aig(e)<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Mura bheil an t-alt (<strong>an\/am, a\u2019, an t-)<\/strong> leis an fhacal<strong>, <\/strong>tha am facal mar as trice ag atharrachadh \u00e0s d\u00e8idh facal eile: ugh<strong> tunnaig(e)<\/strong>, bus <strong>sgoile<\/strong>, l\u00e0rach <strong>br\u00f2ig(e)<\/strong>. Chan eil seo cho cumanta \u00e0s d\u00e8idh faclan gn\u00ecomh, ge-t\u00e0: a\u2019 glanadh <strong>uinneag<\/strong>, a\u2019 lorg <strong>sr\u00e0id<\/strong>, a\u2019 l\u00econadh <strong>duilleag <\/strong>le dealbhan.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<hr \/>\n<div id=\"ccchildpages-1\" class=\"ccchildpages ccflex twocol ccgreen ccclearfix\"><ul class=\"ccchildpages_list ccclearfix\"><li class=\"page_item page-item-502\"><a href=\"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/clar-amais\/rudan\/a-bhrog-an-uinneag-faclan-boireannta\/obair-ire-2\/\">Obair \u00ecre 2<\/a><\/li><\/ul><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00ecneachadh Tha na faclan G\u00e0idhlig airson rudan agus daoine (br\u00f2g, uinneag) a\u2019 leantainn p\u00e0tran \u00e0raidh a r\u00e8ir co-dhi\u00f9 a tha iad fireannta no boireannta, suidheachadh an fhacail san t-seantans agus na litrichean a tha aig toiseach, meadhan no deireadh an fhacail. Tha am m\u00ecneachadh seo a\u2019 d\u00e8iligeadh ri faclan boireannta. \u2019S e na riochdan s\u00ecmplidh [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":174,"menu_order":56,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"class_list":["post-336","page","type-page","status-publish","hentry","has-post-title","has-post-date","has-post-category","has-post-tag","has-post-comment","has-post-author",""],"builder_content":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/336\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/storlann.co.uk\/mirean\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}